Doktorat w Academia Sinica: jak działa program TIGP i jak Polak może dostać stypendium na Tajwanie

Czym jest TIGP

Academia Sinica to akademia badawcza, a nie uczelnia. Do kształcenia doktorantów uruchomiła w 2002 roku Taiwan International Graduate Program. W 2023 roku akademia opisywała go jako 13 programów doktoranckich prowadzonych z dziesięcioma instytucjami partnerskimi: National Tsing Hua University, National Taiwan University, National Central University, National Chung Hsing University, National Yang Ming Chiao Tung University, National Defense Medical Center, National Taiwan Normal University, National Cheng Kung University, National Chengchi University i Tunghai University.

Dyplom wydaje uczelnia partnerska, a Academia Sinica dodaje do niego certyfikat TIGP. W grudniu 2023 roku w programie było 577 doktorantów z 48 krajów, a od początku certyfikaty TIGP otrzymało 771 osób. Na uroczystości wręczenia dyplomów w tamtym roku absolwenci pochodzili z Tajwanu, Filipin, Indii, Wietnamu, Etiopii, Pakistanu, Malezji, Egiptu, Nepalu i Tanzanii. Czym jeszcze zajmuje się akademia, opisujemy na stronie Academia Sinica.

Jakie dziedziny – także nauki o Ziemi

Strona TIGP wymienia obecnie 14 programów doktoranckich: Biodiversity; Chemical Biology and Molecular Biophysics; Molecular and Cell Biology; Molecular and Biological Agricultural Sciences; Molecular Medicine; Interdisciplinary Neuroscience; Artificial Intelligence of Things; Bioinformatics; Earth System Science; Nano Science and Technology; Molecular Science and Technology; Sustainable Chemical Science and Technology; Social Networks and Human-Centered Computing oraz East Asia and the Making of the Modern World – ten ostatni doszedł do 13 programów z 2023 roku.

Czytelnikom tego serwisu najbliższy jest program Earth System Science, czyli nauk o systemie Ziemi. Bada, jak oddziałują na siebie obieg wody, atmosfera, skorupa i wnętrze Ziemi, organizmy żywe i działalność człowieka. Wśród jego obszarów badań są fizyka i chemia atmosfery, zmiana klimatu i zanieczyszczenie powietrza, procesy we wnętrzu i na powierzchni Ziemi, sejsmologia i zagrożenia naturalne oraz obieg węgla w oceanie. W 2021 roku dołączył do niego Wydział Nauk Ścisłych National Taiwan University, a jego doktoranci pochodzą obecnie z 15 krajów. Zagrożenia, którymi zajmują się ci badacze, opisujemy na stronach Trzęsienia ziemi i Tajfuny.

Jak aplikować

TIGP przyjmuje zgłoszenia co roku od listopada do lutego przez swój portal internetowy, a przyjęci zaczynają studia w kolejnym semestrze jesiennym. Opłaty rekrutacyjnej nie ma. Kandydat może mieć licencjat, magisterium albo oba dyplomy; większość programów przyjmuje osoby z samym licencjatem, ale każdy program ma własne wymagania, więc trzeba je sprawdzić osobno. Studenci ostatniego roku mogą aplikować i dosłać dyplom później.

TIGP zwykle nie oczekuje, że kandydat najpierw znajdzie promotora. Zgłoszenia ocenia grupa profesorów i pracowników naukowych, a doktorant wybiera promotora przed końcem pierwszego roku. Doświadczenie badawcze nie jest wymagane, choć udokumentowane badania wzmacniają kandydaturę. Wymagania dotyczące testów z angielskiego, takich jak TOEFL czy IELTS, oraz testów przedmiotowych GRE różnią się między programami; osoby, które studiowały głównie po angielsku, mogą być zwolnione z testu, jeśli uczelnia oficjalnie to potwierdzi.

Ile to daje i ile kosztuje

Każdy przyjęty doktorant dostaje stypendium za pośrednictwem Academia Sinica. Program Earth System Science podaje, że w pierwszym roku wynosi ono 40 000 dolarów tajwańskich (NT$) miesięcznie: 34 000 NT$ wolne od podatku i 6000 NT$ przed opodatkowaniem. Przy udokumentowanych postępach można je przedłużyć o dwa lata, łącznie do trzech; potem wsparcie zapewnia promotor, w wysokości zależnej od niego.

Doktoranci, którzy zdadzą egzaminy kwalifikacyjne z wyróżnieniem, mogą starać się o Research Performance Fellowship – dodatkowe 6000 NT$ miesięcznie przez rok, oprócz stypendium co najmniej 34 000 NT$ miesięcznie, które musi zapewnić promotor. Czesne płaci się przy rejestracji na każdy semestr; jego wysokość zależy od uczelni partnerskiej. Do tego dochodzą koszty życia i mieszkania, których odpowiedzi TIGP na najczęstsze pytania nie wyceniają.

Stypendium dla Polaków: Taiwan Scholarship

Tajwańskie Ministerstwo Edukacji finansuje też studia cudzoziemców w ramach Taiwan Scholarship. W Polsce nabór prowadzi Dział Edukacji Biura Przedstawicielskiego Tajpej razem z Narodową Agencją Wymiany Akademickiej (NAWA); biuro przyjmuje zgłoszenia od obywateli Polski i Ukrainy. Na rok 2026/2027 stypendium obejmowało studia licencjackie, magisterskie i doktoranckie. Większość kandydatów rejestrowała się najpierw w systemie NAWA, do 29 stycznia 2026 roku, a potem do 28 lutego 2026 roku wysyłała dokumenty pocztą do Działu Edukacji; niektóre grupy, na przykład absolwenci uczelni zagranicznych, aplikowały bezpośrednio do biura.

Stypendium pokrywa czesne do określonej kwoty i wypłaca 20 000 NT$ miesięcznie na studiach magisterskich i doktoranckich (15 000 NT$ na licencjackich). Według zasad naboru z 2024 roku limit czesnego wynosił 40 000 NT$ na semestr, doktorat można było finansować najwyżej przez cztery lata, a łącznie stypendium nie mogło trwać dłużej niż pięć lat. Na studia po chińsku trzeba mieć certyfikat TOCFL co najmniej na poziomie 3, a studia po angielsku muszą być akredytowane przez ministerstwo albo potwierdzone oficjalnym pismem uczelni. Kandydaci, którzy przejdą pierwszą ocenę, mają rozmowę online, a wyniki ogłasza się zwykle na przełomie kwietnia i maja.

Jedna zasada jest ważna dla każdego, kto aplikuje także do TIGP: według odpowiedzi biura na najczęstsze pytania można mieć w danym czasie tylko jedno stypendium, a przy kilku ofertach trzeba wybrać jedną. Warto więc sprawdzić, jak stypendium TIGP i Taiwan Scholarship mają się do siebie, zanim przyjmie się którekolwiek. O Tajpej, gdzie jest główny kampus Academia Sinica, piszemy na stronie Miasto i region.